نوع مقاله : مقاله پژوهشی
نویسندگان
1 دانشیار علوم سیاسی دانشگاه فردوسی، مشهد، ایران.
2 دانشجوی دکتری علوم سیاسی دانشگاه فردوسی، مشهد، ایران.
چکیده
هدف اصلی این مقاله، شناخت اشکال تعامل دولت و اقوام ذیل وضعیتهای مختلف ساخت قدرت در دوران سنتی، مشروطه و پهلوی است. روش پژوهش، کیفی از نوع تبیینی-تاریخی است و از چارچوب نظری ساختار فرصت سیاسی برای تبیین پویاییهای روابط دولت و اقوام ذیل ساختهای قدرت در پیشا مشروطه، مشروطه و پهلوی استفاده شده است. در دوره سنتی(پیشا مشروطه)، ساخت قدرت مبتنی بر همکاری دولت و اقوام بود. از این رو قدرتهای متنوع در عرصه حکمرانی، یکدیگر را در یک منطق و نظم مشخصی متوازن و تعدیل میکردند. در نتیجه از تسلط مطلق یک قدرت بر دیگری جلوگیری میشد. از تداوم این سیر رابطه بین دولت و اقوام در چارچوب تبادل زمین و منابع، بسیج قدرت در قالب جمعآوری لشکر و مالیات، نوعی پراکندگی قدرت در ایران تثبیت و بازتولید میشد. در دوران مشروطه به دلیل ساخت قدرت پراکنده و غیر ایدئولوژیک ملوکالطوایفی و رسمی شدن این سازوکار با تصویب قانون انجمنهای ایالتی و ولایتی شکل غالب تعامل دولت و اقوام مبتنی بر همکاری بود و به تبع آن تحرکات قومی در چارچوب خودمختاری محلی در ساخت قدرت ملوکالطوایفی صورت گرفت. اما در دوره پهلوی با گذر از ساخت قدرت ملوکالطوایفی به ساخت قدرت متمرکز و ایدئولوژیک شکل غالب تعامل دولت و اقوام مبتنی بر منازعه و به تبع ساخت قدرت، تحرکات قومی از جنس خودمختاری خواهی واگرایانه شد.
کلیدواژهها
موضوعات
عنوان مقاله [English]
Review the Structure of power and forms of interaction between the State and the Ethnicities in Iran, the traditional, constitutional, and Pahlavi period
نویسندگان [English]
- Vahid Sinaee 1
- Yones Irandegani 2
1 Associate Professor, Department of Political Science, Ferdowsi University, Mashhad, Iran.
2 , PhD student, Department of Political Science, Ferdowsi University, Mashhad, Iran.
چکیده [English]
Introduction
The main goal of this article is to know the forms of interaction between State-Ethnicities under different structure of power in the traditional, constitutional and Pahlavi eras. The issue of ethnic participation in government affairs has been an important topic in different historical periods of Iran. Paying attention to the background and socio-political atmosphere in the important issue of how Ethnicities behave politically with the State shows Ethnic that throughout Iranian history, as rational actors, have defined their type of relationship and interaction with the State by assessing the conditions and structures of political opportunity. The type of relationship between Ethnicities and the State is not an inherent thing but rather a result of the environmental perceptions of Ethnicities resulting from the power structure or the State ' dealings and policies with ethnic demands. In the present study, by considering issues of this kind, the forms of interaction between the State and Ethnicities in the traditional, constitutional, and Pahlavi periods are examined. These forms of relationship extend from cooperation and competition to conflict.
Materials and Methods
The method of this research is qualitative of the historical explanatory type. In the historical explanatory method, by acknowledging the fact that social research requires historical data, by collecting historical data on the relations between the state and the Ethnicities in Iran and configuring and connecting this data in a continuous process, propositions and concepts are extracted and deduced from them to explain and interpret the mutual relations between the state and the Ethnicities in the time periods considered in the research.
Results and Discussion
In traditional Iran, there was no centralized power, but in those diverse powers in the field of governance balanced each other in a specific logic and order. As a result of the situation of these diverse powers, adjustments were always made in a balanced relationship that prevented one power from becoming dominating the other. From the contnuity of this process, the relationship between the State and the Ethnicities in the framework of the exchange of land and resources for the mobilization of power in the form of army collection and taxation, a kind of dispersion of power was stabilized and reproduced in Iran.
The logical foundations of the power structure of the Meluk al - Tawaifi that is, the exchange of power resources between the central State and the local power cores The formalization of this mechanism with the approval of the law of state and provincial associations as a product of the constitutional revolution, it provides the possibility of accepting the request for participation Ethnicities in the construction of power, and according to the political opportunity structure, the contribution of " cooperation " in the relationship between the State and Ethnicities has been more prominent than the forms of "competition" and especially " conflict".
During the Pahlavi era, with priority given to ethnic, security and centralist policies to the demands of the Ethnicities in the political, cultural and economic fields affected by the foundations of power structure in the Pahlavi absolutist State, there was less possibility to accept the demand for the participation of the Ethnicities in the structure power, and consequently the contribution of "conflict" in the relationship between the State and Ethnicities has been more prominent than the forms of "competition" and especially "cooperation".
Conclusion
Review and comparing the indicators of ethnic mobilityies in the constitutional and Pahlavi periods shows that during the constitutional period, ethnic mobilities were of the type of local-traditional autonomy in the Structure of the power of the Meluk al – Tawaifi. In other words, the ethnic mobilities in the Mamâlek-e Mahruse were not of the type of modern ethnic identity and value and territorial legitimization. While during the Pahlavi era, ethnic mobilities were accompanied by violence and in the form of divergent autonomies. In creating this situation, on the one hand, attention must be paid to the role and impact of identity values on the political behavior of individuals and social groups. on the other hand, notice should be paid to the authoritarian and centralized structure of the Pahlavi State which left no opportunity for proposing and pursuing ethnic demand in the political system.
Due to the modern archaism discourse of the ethnic policy of the ideological Pahlavi State and as a result, the political opportunity structure of the Pahlavi era, in sum, had a closed nature.
The consequence of the closed and ideological intersubjective space of the Pahlavi non-democratic political opportunity structure in the understanding and imaginations of ethnic elites was a kind of constructed pessimism that led to the formation of ethnic movements seeking autonomy and separatism and having a value and identity nature. On the one hand, the ideological ethnic policy of the modern Pahlavi State, which was rooted in archaic nationalism and targeted the identity and cultural foundation of the Ethnicities, on the other hand, the Ethnicities dissatisfaction with unequal treatment and the failure to fulfill their desires , which are related to preserving their valuable identity, played a fundamental role in shaping and advancing ethnic strategies In the form of nationalism and ethnic movement in pursuing their demands from the State and consequently the type of relationship between the State and the Ethnicities. The more the State pays attention to the values and identity of the community in defining nationalism, the more loyalties of groups will shift from local to general and national, and vice versa. After stating these premises, it can be concluded that from the modern Pahlavi State onwards, the nature of the state's ethnic policy from the political and cultural dimension to the economic dimension, has had the greatest and most effective role in the specific type of strategy of the ethnic movements in pursuing their demands from The State and, as a result, the type of relationship between the State and Ethnicities.
کلیدواژهها [English]
- Ethnicities
- State
- Traditional
- Constitutionalism
- Cooperation
- Pahlavi
- Conflict
فارسی
- آبراهامیان،یرواند،(1383). ایران بین دو انقلاب،ترجمه احمد گلمحمدی و ابراهیم فتاحی، تهران: نشر نی.
- آفاری، ژانت (1372)، سوسیال دموکراسی در انقلاب مشروطه، ایران نامه، شماره 3، زمستان 1372.
- آلتاجی، نوروال(1388). سیاست قومیت و هویت در راهنمای جامعهشناسی سیاسی، ج دوم ترجمه محمد خضری و همکاران، تهران، انتشارات: پژوهشکده مطالعات راهبردی.
- آزاد ارمکی، تقی،(1386). ابعاد هویت ایرانی، مجموعه مقالات از هویت ایرانی به کوشش: زهرا حیاتی، تهران، انتشارات : پژوهشگاه فرهنگ و هنر اسلامی.
- احمدی،حمید(1388). بنیادهای هویت ملی ایرانی: چارچوب نظری هویت ملی شهروند محور، تهران،انتشارات: پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی.
- احمدی،حمید، (1386). قومیت و قومگرایی در ایران؛ افسانه و واقعیت، تهران: نشر نی.
- اشرف،احمد،(1385). بحران هویت ملی و هویت قومی در ایران، مجموعه مقالات؛ ایران: هویت، ملیت، قومیت به کوشش:حمید احمدی، تهران: مؤسسه تحقیقات و توسعه انسانی.
- اکبری،محمدعلی(1384).تبارشناسی هویت جدید ایرانی،تهران:انتشارات علمی و فرهنگی.
- ایوبی،حجتالله (1377) شکافهای قومی و خشونت در پیکارهای سیاسی، مطالعات راهبردی، پیششماره اول، بهار 1377.
- بشیریه،حسین،(1385). ایدئولوژی سیاسی و هویت اجتماعی در ایران، مجموعه مقالات: ایران: هویت، ملیت، قومیت به کوشش حمید احمدی، تهران:مؤسسه تحقیقات و توسعه انسانی.
- اسمیت، آنتونی (1377)، منابع قومی ناسیونالیسم، ترجمه : واحد ترجمه، مطالعات راهبردی، پیششماره اول، بهار 1377.
- بک، لوئیس (1374)، قبایل و جامعه مدنی، ایران نامه، شماره 52، پائیز1374.
- بهشتی ، علیرضا، (1380). بنیادهای نظری سیاست در جوامع چند فرهنگی، تهران: نشر بقعه.
- تاپر،ریچارد( 1383). نمونه ایل شاهسون، در رضاشاه و شکلگیری ایران نوین؛ دولت و جامعه در زمان رضاشاه، به کوشش استفانی کرونین، ترجمه مرتضی ثاقب فر، تهران: نشر جامی.
- توفیق،ابراهیم (1385)، مدرنیسم و شبه پاتریمونیالیسم: تحلیلی از دولت در عصر پهلوی، جامعهشناسی ایران، شماره 1، بهار 1385.
- تیلی،چارلز،(1394). رژیمها و چنتهها، ترجمه علی مرشدی زاد، تهران: انتشارات دانشگاه امام صادق (ع).
- خوبروی پاک،محمد(1385). نخبگان محلی، جهانیسازی و رؤیای فدرالیسم، مجموعه مقالات: ایران: هویت، ملیت، قومیت به کوشش: حمید احمدی، تهران: انتشارات مؤسسه تحقیقات و توسعه انسانی.
- درکتانیان، غلامرضا (1387)، عوامل شکست و آسیبشناسی قیام شیخ محمد خیابانی در تبریز، مطالعات تاریخی، شماره 21، بهار 1387.
- دهقاننژاد، مرتضی؛ عبدالهی، غفار (1390)، علل شکست قیام شیخ محمد خیابانی، مطالعات تاریخی، شماره 34، زمستان 1390.
- دیانی، ماریوودلاپورتا،دوناتلا (1383). مقدمهای بر جنبشهای اجتماعی، ترجمه محمدتقی دلفروز، تهران: نشر کویر.
- رجایی،عبدالمهدی (1385)،از هیئت نظارت تا انجمنهای ایالتی؛ نگاهی به چگونگی شکلگیری انجمنهای ایالتی و ولایتی در مشروطه، مجله زمانه، 1385.
- سینائی،وحید(1396). دولت مطلقه: نظامیان و سیاست در ایران(1357-1299)،مشهد: انتشارات دانشگاه فردوسی مشهد.
- صالحیامیری،سید رضا،(1391). مدیریت منازعات قومی در ایران،تهران:مرکز مطالعات و تحقیقات استراتژیک.
- فوران، جان(1392). مقاومت شکننده: تاریخ تحولات اجتماعی ایران(از صفویه تا سالهای پس از انقلاب اسلامی).ترجمه احمد تدین، تهران: انتشارات رسا.
- کاتوزیان،محمدعلی(1394). تضاد دولت و ملت: نظریه تاریخ و سیاست در ایران، ترجمه علیرضا طیب، تهران: نشر نی.
- کاستلز، مانوئل(1380). عصر اطلاعات (قدرت هویت)،ترجمه حسن چاووشیان و علی پایا،3 ج، ج 2 تهران: انتشارات طرح نو.
- کچوئیان،حسین(1384). تطورات گفتمانهای هویتی ایران: ایرانی در کشاکش با تجدد و ما بعد تجدد، تهران: نشر نی.
- کسرایی،محمدسالار(1384). چالش سنت و مدرنیته در ایران(از مشروطه تا 1320)،تهران: انتشارات روزنه.
- لمبتون، آ. ک(1372). مالک و زارع در ایران، ترجمه منوچهر امیری، تهران:انتشارات علمی و فرهنگی.
- لیتل، دانیل(1388). تبیین در علوم اجتماعی، ترجمه عبدالکریم سروش، تهران: نشر صراط.
- ماتی، رودی (1383). آموزش و پرورش در دوره رضاشاه، در رضاشاه و شکلگیری ایران نوین؛ دولت و جامعه در زمان رضاشاه، به کوشش استفانی کرونین، ترجمه مرتضی ثاقب فر، تهران: نشر جامی.
- مقصودی، مجتبی، (1382).قومیت و نقش آن در تحولات سیاسی سلطنت محمدرضا پهلوی، تهران: انتشارات مرکز اسناد انقلاب اسلامی.
- مک داول، دیوید(1383). تاریخ معاصر کرد، ترجمه ابراهیم یونسی، تهران:انتشارات پانیذ.
- ملازهی،پیرمحمد (1380)، تحولات سیاسی-ایدئولوژیک در بلوچستان، مطالعات ملی، شماره 8، تابستان 1380.
- میسون، تی دیوید (1377)، قومیت و سیاست. ترجمه واحد ترجمه، مطالعات راهبردی، پیششماره اول، بهار1377.
- میگدال، جوئل (1395). دولت در جامعه، ترجمه محمدتقی دلفروز، تهران: نشر کویر.
- نادرپور، بابک (1380)،خردهفرهنگها، دولت مدرن پهلوی و توسعهیافتگی، مطالعات ملی، شماره 9، پاییز 1380.
- نیکیتین، واسیلی،(1377).کرد و کردستان، ترجمه محمد قاضی، تهران: نشر درایت.
- ولی، عباس(1380). ایران پیش از سرمایهداری، ترجمه حسن شمسآوری، تهران: نشر مرکز.
- های، کالین،(1390). درآمدی انتقادی بر تحلیل سیاسی، ترجمه احمد گلمحمدی، تهران: نی.
References
- Ansell, Amy. E. (2013). Race and Ethnicity: the Key Concepts, New York: Routledge.
- Malesevic, Sinisa. (2004).The Sociology of Ethnicity. SAGE Publication.
- Ottaway, Marina. (2002). Nation Bulding. Foreign Policy. Sep- Oct.
- Mann, Micheal, (1986).The Sources of Social Power: The Rise of Classes and Nation-State. Cambridge paperback library.
- Tilly, Charles, (2005). Identities, Boundaries, and Social Ties, The University of Michigan, Paradigm Publishers.
Translated References into English
Abrahamian, E. (2004). Iran between two revolutions. Translated by: Ahmad Golmohammadi and Ebrahim Fattahi. Tehran; Nay Publishing. [In Persian].
Ansell, Amy. E. (2013). Race and Ethnicity: The Key Concepts, New Yorke: Routledge.
Afari, J. (1993), Social Democracy in the Constitutional Revolution, Iran Nameh, No. 3, Winter 1993. PP. 47 – 73. [In Persian].
- - Aletta J. N. (2009). The Politics of Ethnicity and Identity in the Companion to Political Sociology, Volume2, Translated by Mohammad Khazri and colleagues, Tehran, Publications: Strategic Studies Research Institute.PP.91-104. [In Persian].
- - Azad Aramaki, T. (2007). Dimensions of Iranian Identity, collection of articles on Iranian Identity, edited by: Zahra Hayati, Tehran, Publications: Islamic Culture and Art Research Institute. [In Persian].
- - Ahmadi, Hamid (2009). Foundations of Iranian National Identity: Theoretical Framework of Citizen-Centered National Identity, Tehran, Publications: Cultural and Social Studies Research Institute. [In Persian].
- - Ahmadi, Hamid, (2007). Ethnicity and Ethnicity in Iran; Myth and Reality, Tehran: Ney Publishing. [In Persian].
- - Ashraf, Ahmad, (2006). The Crisis of National Identity and Ethnic Identity in Iran, Collection of Articles; Iran: Identity, Nationality, Ethnicity by: Hamid Ahmadi, Tehran: Institute for Human Research and Development.pp.133-170. [In Persian].
- - Akbari, Mohammad Ali (2005). Genealogy of the New Iranian Identity, Tehran: Scientific and Cultural Publications. [In Persian].
- - Ayubi, Hojatollah (1998), Ethnic Gaps and violence in political struggles, Strategic Studies, free NO. 1, spring 1998.pp. 19 – 38. [In Persian].
- - Bashirieh, Hossein, (2006). Political ideology and social identity in Iran, collection of articles: Iran: Identity, nationality, ethnicity, edited by Hamid Ahmadi, Tehran: Institute for Human Research and Development.pp. 115-132. [In Persian].
- - Beck, Lewis (1995), Tribes and Civil Society, Iran Nameh, No. 52, Fall 1995. pp. 523- 556.
- - Beheshti, Alireza, (2002). Theoretical Foundations of Politics in Multicultural Societies, Tehran: Baqeh Publishing. [In Persian].
- - Castells, Manuel (2002). The rise of the network society (The Power of Identity), translated by Hassan Chavushian and Ali Paya, 3 vols., vol. 2 Tehran: Tarh Noe Publications. [In Persian].
- - Dostri, Ahmad (2012). The Transformation of State Construction in Premodern Iran. Tehran: Mizan Publishing. [In Persian].
- - Darkatian, Gholamreza (2008), Factors of failure and pathology of Sheikh Mohammad Khiabani's uprising in Tabriz, Historical Studies, No. 21, Spring 2008.pp. 81 – 94. [In Persian].
- - Dehghan Nejad, Morteza; Abdollahi, Ghaffar (2011), Reasons for the Failure of Sheikh Mohammad Khiabani’s Uprising, Historical Studies, No. 34, Winter 2011.pp. 208 – 223. [In Persian].
- - Diani, Mario and Della Porta, Donatella (2004). An Introduction to Social Movements, translated by Mohammad Taqi Delforuz, Tehran: Kavir Publishing. [In Persian].
- - Hay, Colin, (2011). A Critical Introduction to Political Analysis, translated by Ahmad Golmohammadi, Tehran: Nasher Ney. [In Persian].
- - Khobroi Pak, Mohammad (2006). Local Elites, Globalization and the Dream of Federalism, Collection of Articles: Iran: Identity, Nationality, Ethnicity by: Hamid Ahmadi, Tehran: Institute for Human Research and Development Publications.pp. 171 – 188. [In Persian].
- - Katouzian, Mohammad Ali (2015). The Conflict between the State and the Nation: Theory of History and Politics in Iran, translated by Alireza Tayyeb, Tehran: Ney Publishing. [In Persian].
- - Kechoian, Hossein (2005). The Evolutions in Iranian Identity Discourses: Iranians in Conflict with Modernity and Postmodernity, Tehran: Ney Publishing. [In Persian].
- - Kasraei, Mohammad Salar (2005). The Challenge of Tradition and Modernity in Iran (From the Constitutional Revolution to 1944), Tehran: Rozena Publications. [In Persian].
- Malesevic, Sinisa. (2004). The Sociology of Ethnicity. SAGE Publication
- - Rajaee, Abdul Mahdi (2006), From the Supervisory Board to State Associations; A Look at the Formation of Provincial Associations in the Constitutional Era, Zamaneh Magazine, 2006.pp. 53 – 60. [In Persian].
- - Sinaee, Vahid (2017). The Absolute State: Military and Politics in Iran (1919-1978), Mashhad: Ferdowsi University of Mashhad Publications. [In Persian].
- - Salehi-Amiri, Seyed Reza, (2012). Management of Ethnic Conflicts in Iran, Tehran: Center for Strategic Studies and Research. [In Persian].
- Smith, Anthony (1998), The Ethnic Sources of Nationalism, translated by: Translation Unit, Strategic Studies, free NO. 1, Spring 1998. pp.183-206.
- - Tupper, Richard (2004). The Shahson Clan Example, in Reza Shah and the Formation of Modern Iran; State and Society in the Era of Reza Shah, edited by Stephanie Cronin, translated by Morteza Saqebfar, Tehran: Jami Publishing. [In Persian].
- - Tofigh, Ebrahim (2006), Modernism and Sub -Patrimonialism: An Analysis of the State in the Pahlavi Era, Sociology of Iran, No. 1, Spring 2006. pp.93-124. [In Persian].
- - Tilley, Charles, (2015). Regimes and Repertoires, translated by Ali Morshedizad, Tehran: Imam Sadeq University Press. [In Persian].
- Tilly, Charles (2005). Identities, Boundaries, and Social Ties, The University of Michigan, Paradigm Publishers.
Foran, Jan (2013). Fragile Resistance: Social transformation in Iran from 1500 to the Revolution. Translated by Ahmad Tadayyon, Tehran: Rasa Publications. [In Persian].
Lambton, A. K. (1993). Landlord and Farmer in Iran, translated by Manouchehr Amiri, Tehran: Scientific and Cultural Publications. [In Persian].
Little, Daniel (2009). Explanation in the Social Sciences, translated by Abdolkarim Soroush, Tehran: Sirat Publishing. [In Persian].
Mati, Rudy (2004). Education in the Reza Shah Era, In Reza Shah and the Formation of Modern Iran: State and Society under Reza Shah Era, edited by Stephanie Cronin, translated by Morteza Saqebfar, Tehran: Jami Publishing. [In Persian].
Maghsoudi, Mojtaba, (2003). Ethnicity and its role in the political developments of Mohammad Reza Pahlavi's reign, Tehran: Islamic Revolution Documents Center Publications. [In Persian].
Mann, Micheal, (1986). The Sources of Social Power: The Rise of Classes and Nation-State. Cambridge paperback library.
McDowell, David (2004). Contemporary Kurdish History, translated by Ebrahim Younesi, Tehran: Paniz Publications. [In Persian].
Mollazehi, Pir Mohammad (2001), Political-Ideological Developments in Balochistan, National Studies, No. 8, Summer 2001. Pp. 90 – 106. [In Persian]
Mason, T. David (1998), Ethnicity and Politics. Translated by the Translation Unit, Strategic Studies, First Pre-Issue, Spring 1998. Pp. 125 – 152. [In Persian].
Migdal, Joel (2016). The State in Society, translated by Mohammad Taqi Delforuz, Tehran: Kavir Publishing [In Persian].
Naderpour, Babak (2001), Subcultures, the Modern Pahlavi State and Development, National Studies, No. 9, Fall 2001. Pp. 133 – 158. [In Persian].
Nikitin, Vasily, (1377). Kurds and Kurdistan, translated by Mohammad Ghazi, Tehran: Darayat Publication [In Persian]
Vali, Abbas (2002). Iran before capitalism, translated by Hassan Shams Avari, Tehran: Markaz Publishing. [In Persian].
)