ترکیه پساکودتا و گذار به دولت آنوکراتیک

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار علوم سیاسی دانشگاه آیت اله بروجردی،

2 دانشیار علوم سیاسی دانشگاه آیت الله بروجردی

10.22054/tssq.2019.10507

چکیده

 پس از وقوع کودتای ناکام در ژوئن 2016، مجموعه تحولاتی در ترکیه آغاز شده که با دوره­های پساکودتای دهه­های گذشته این کشور قابل مقایسه نیست.  هدف این مقاله تحلیل ماهیت دولت در ترکیه پس از کودتای مذکور است. پرسش اصلی مقاله عبارتست از اینکه ماهیت دولت ترکیه پس از کودتای ناکام ژوئن 2016  چگونه ­است؟ فرضیه مقاله نیز اینگونه صورت­بندی شده است که تحولات و مجموعه تغییراتی که رجب طیب اردوغان و حزب متبوع وی (عدالت و توسعه) طی سال­های گذشته آغاز کرده ­بود، پس از کودتای 2016 به گونه­ای تسریع شده که ماهیت دولت در ترکیه را از دموکراسی شکننده به «آنوکراسی» تبدیل می­کند. در این دولت، در­حالی­که برخی نهادهای دمکراتیک برقرار است، نشانگان اقتدار­گرایی و گذار به دولت آنوکراتیک در حال افزایش است. یافته­های مقاله نشان می­دهد که تغییر 18 اصل قانون اساسی ترکیه، تبدیل ساخت قدرت پارلمانی به ریاستی، افزایش اختیارات رئیس ­جمهور و تضعیف نهادهای نظارتی، تضعیف شدید نظام قضایی، نقض شدید حقوق بشر به­ویژه اعمال خشونت­های شدید علیه گولنیست­ها و کردها و سرکوب و پاکسازی گسترده مخالفان دولت در سطوح نیروهای لشکری و کشوری از نشانگان تکوین دولت آنوکراتیک در ترکیه پس از کودتای سال 2016 به شمار می­آید. داده­هایی که برای فرضیه مقاله گردآوری شده، به روش توصیفی ـ تحلیلی پردازش شده ­است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Post-coup Turkey and the Transition to the Anocratic Government

نویسندگان [English]

  • Abdolmajid Seifi 1
  • Naser Pourhassan 2
1 Assistant Professor, Department of Political Science, University of Ayatollah Borujerdi
2 Associate Professor, Department of Political Science, University of Ayatollah Borujerdi
چکیده [English]

Since the failed coup in June 2016, a series of developments have begun in Turkey that are not comparable to the post-coup era of the past decades. The purpose of this article is to analyze the nature of the government in Turkey after the coup. The main question is what is the nature of the Turkish government after the abortive coup of June 2016? The paper also hypothesizes that the developments and set of changes that Recep Tayyip Erdogan and his party (Justice and Development) have initiated in recent years, accelerated since the 2016 coup so that the nature of government in Turkey would be changed from fragile democracy into “anocracy". In this government, while some democratic institutions are in power, the symptoms of authoritarianism and the transition to anocratic government is increasing. The findings of the article show that changing 18 articles from the Turkish constitution, transforming parliamentary system into presidential, enhancing the power of the President and weakening the supervisory organizations, severe weakening of the judicial system, intense violation of human rights, particularly tough violence against Gulenists and Kurds and the widespread suppression and liquidation of government opponents at the level of the military and civilians, are the hallmarks of the emergence of anocratic government in Turkey after the 2016 coup. The data collected for the paper hypothesis were processed in a descriptive-analytical method.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Anocracy
  • turkey
  • Coup
  • Human Rights
  • Government
اتابکی، تورج، (1385)، تجدد آمرانه؛ جامعه و دولت در عصر رضاشاه، ترجمه مهدی حقیقت­جو، تهران: ققنوس.

اسپوزیتو، جان و جان ال، (1396)، دولت و جنبش­های اسلامی معاصر (اسلام و دموکراسی پس از بهار عربی)، ترجمه علیرضا سمیعی اصفهانی و محمد حاجی­پور، تهران: نگاه معاصر.

اسماعیلی، بشیر، (1395)، «افول و زوال مدل ترکیه در خاورمیانه»، تحقیقات سیاسی و بین‌المللی، دوره 8، شماره 28.

بروکر، پل، (1383)، رژیم‌های غیردموکراتیک: نظریه‌ها، سیاست و حکومت، ترجمه علیرضا سمیعی‌اصفهانی، تهران: کویر.

بصیری، محمدعلی، سید علی مجیدی­نژاد و عبدالرضا عالیشاهی، (1396)، «علت کاوی کودتای نافرجام2016 ارتش ترکیه علیه حزب عدالت و توسعه»،  فصلنامه مطالعات روابط بین‌الملل،  شماره 37.

بهرامی،  سیامک، ( 13۹5)، «انحراف از نوعثمانی‌گری به کودتا در ترکیه»،  فصلنامه مطالعات راهبردی، شماره73.

جزایی، محدثه، (1395)، «هوموساکرهای نوین، بررسی وضعیت استثنایی در ترکیه؛ بر اساس نظریه اشمیت و آگامبن»،  فصلنامه تحقیقات سیاسی بین‌المللی،  شماره29.

خلج منفرد، ابوالحسن، (1395)، «اقتدارگرایی اردوغان در حزب عدالت و توسعه و پیامدهای آن در ترکیه»، جستارهای سیاسی معاصر، سال هفتم، شماره 4.

داراب­زاده، عاطفه و سعید وثوقی و محمد قربانی، (۱۳۹۲)، «بررسی فرصت­ها و چالش­های گذار به دموکراسی در ترکیه از دهه ۱۹۸۰ تاکنون از منظر نظریه سازه­انگاری»،  فصلنامه پژوهش­های سیاسی جهان اسلام، شماره ۴.

دان، تیم، استیو اسمیت و میلجا کورکی، (۱۳۹۶)، نظریه­های روابط بین­الملل، ترجمه عبدالمجید سیفی و شهرزاد مفتوح، تهران: میزان.

روزنامه قانون، 27/1/1396، قابل دسترسی در  .http://www.ghanoondaily.ir/fa/news/detail/31712

شهابی، هوشنگ و خوان لینز، (1380)، نظام­های سلطانی، ترجمه منوچهر صبوری، تهران: شیرازه.

گل محمدی، ولی، (1395)، «کودتای نافرجام ترکیه؛ پیامدهای راهبردی و چشم‌انداز»، فصلنامه روابط خارجی، سال هشتم، شماره ۲. 

گوهری مقدم، ابوذر و رامین مددلو، (1395)، «ریشه­های عثمانی­گرایی در سیاست خارجی ترکیه (2002-2015)»، پژوهش­های راهبردی سیاست، سال پنجم،  شماره 17.

موثقی گیلانی، سید احمد و  هومن نیری، (۱۳۸۹)، «اسلام میانه­رو و دموکراسی در ترکیه»، فصلنامه تحقیقات سیاسی و بین­المللی، سال دوم، شماره ۵.

نوازنی، بهرام، (1393)، «فتح­الله گولن و جنبش  اجتماعی ـ سیاسی وی در ترکیه»، فصلنامه مطالعات سیاسی جهان اسلام، شماره 10.

وبر، ماکس، ( 1384)، اقتصاد و جامعه، ترجمه عباس منوچهری، تهران: سمت.

یاووز، هاکان، (1389)، سکولاریسم و دموکراسی در ترکیه، ترجمه احمد عزیزی، تهران: نشر نی.

یاووز، هاکان، (1392)، هویت سیاسی اسلامی در ترکیه معاصر، ترجمه آزاد حاجی­آقایی، تهران: اشاره.