حکمرانی خوب در دولت‌های محلی: تمرکز‌زدایی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار جغرافیای سیاسی دانشگاه فردوسی

2 دانشجوی دکتری جغرافیای سیاسی دانشگاه تربیت مدرس

10.22054/tssq.2019.10505

چکیده

امروزه حکمرانی خوب در مقیاس وسیعی از سطح محلی تا بین‌المللی به‌کار برده می‌شود. در ‌این بین سطح محلی داری اهمیت ویژه­ای است. با توجه به مشخصه‌هایی چون اصل تمرکز‌زدایی، ساختار دموکراتیک، برنامه‌ریزی و تصمیم‌گیری محلی‌‌گرا و مردم‌نهاد، افزایش نقش نهادهای غیر‌دولتی و جامعه مدنی، توجه به منافع عام مردم، توزیع فرصت‌ها و برقراری عدالت اجتماعی و جغرافیایی، افزایش اثر‌بخشی و کارآیی و در نهایت بهره‌مندی کل جامعه از توسعه و رفاه‌ و...، می‌توان دولت محلی را به‌دلیل ماهیت و کارکرد‌های خاصی که دارد، نمونه­ مطلوب و کارآمدی از دولت همیار و همکار (دولت ملی)، با حکمرانی خوب دانست. در این برداشت؛ تمرکززدایی (از ارکان دولت ملی)، مهمترین و اصلی­ترین هدف دولت محلی در تحقق حکمرانی خوب است. در حقیقت با تکیه بر اصل تمرکز­زدایی کامل، دولت ملی قادر خواهد بود با واگذاری بخشی از مسئولیت‌هایش به شهروندان در قالب دولت محلی، مشارکت واقعی آنها در امور منطقه و کشور را عملی و از این طریق زمینه­های تعامل میان سه بخش دولت، جامعه مدنی و بخش خصوصی را فراهم آورد. بدیهی است که نتیجه این اعتماد دولت ملی (در واگذاری بخش از مسئولیت­ها به احاد مردم، جامعه مدنی و بخش خصوصی)، تسهیل و تحقق همکاری و همگرایی میان دولت ملی و دولت محلی و در حقیقت همگرایی میان دولت ملی و احاد جامعه خواهد بود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Good Governance in Local States Decentralization Approach

نویسندگان [English]

  • Seyed Hadi Zarghani 1
  • Ebrahim Ahmadi 2
1 Associate Professor, Department of Political Geography, Ferdowsi University, Mashhad
2 PhD Student of Political Geography, Department of Political Geography, Shahid Beheshti University, Tehran
چکیده [English]

The term good governance is used today on a wide scale from a local to an international level. In the meantime, governance in the form of local government seems to be more commensurate with good governance. This research seeks to answer the questions of what is the relationship between local government and good governance and what are the unique characteristics and traits of a local government that can be considered a good government? In addition, what is the best method for delegating powers and responsibilities to citizens in order to make local government efficient in terms of good governance? The research is descriptive-analytical based on its nature and methodology and the required information is gathered in a documentary manner with reference to reliable books and articles. The research findings show that with respect to specific and prominent features of local government such as decentralization, democratic structure, local and people-centered planning and decision-making, attention to the interests of the general public, the distribution of opportunities and the establishment of social and geographical justice, more community benefits from development and welfare, local government can be regarded as the ideal example for good governance. Also among the many features that local government has, the principle of optimal decentralization (political, economic, administrative, technical, geographical, etc.), as the real symbol and ultimate goal of local government, is undoubtedly the best and most practical way of good administrative governance. In this way, by delegating some of the responsibilities to the citizens, their involvement in regional and national affairs becomes more real and then the mutual interaction between the local government and the central government becomes facilitated. It will also have decentralization of power (central government) as a principle. In short, because of the specific nature and functions of local government, it can be used to establish a good governance model.

کلیدواژه‌ها [English]

  • local government
  • Good Governance
  • Centralization
  • decentralization
امام‌جمعه‌زاده، سیدجواد و همکاران، (1395)، «الگوی حکمرانی خوب؛ جامعه همکار و دولت کارآمد در مدیریت توسعه»، فصلنامه تخصصی علوم سیاسی، سال 12، شماره 36.

الوانی، سیدمهدی؛ شریف‌زاده، فتاح، (1383)، فرایند خط‌مشی‌گذاری عمومی، تهران: انتشارات دانشگاه علامه طباطبائی.

حافظ‌نیا، محمدرضا؛ کاویانی‌راد، مراد، (1393)، فلسفة جغرافیای سیاسی، تهران: انتشارات پژوهشکده مطالعات راهبردی.

 (1391)، افق‌های ‌نو در جغرافیای سیاسی، چاپ سوم، تهران: انتشارات سمت.

خوب‌روی پاک، محمدرضا، (1384)، تمرکززدایی و خود‌مدیری، تهران: نشر چشمه.

دوگان، ماتیه، (1374)، «سنجش مفهوم مشروعیت و اعتماد»، ترجمه پرویز پیران، مطالعات سیاسی ـ اقتصادی، شماره‌های 97-98.

دانش‌خوشبو، یوسف، (1349)، سازمان‌هایمحلی، تهران:‌ انتشارات دانشکده علوم اداری و مدیریت بازرگانی دانشگاه تهران.

رحمت‌الهی، حسین و همکاران، (1394)، «نقش تمرکززدایی کامل در تحقق دولت محلی کارآمد»، فصلنامه مدیریت شهری، دوره چهاردهم، سال 39.

رهنورد، فرج‌اله، (1385)، دیدمان مشارکت، تهران: موسسه عالی آموزش و پژوهش مدیریت و برنامه‌ریزی.

رضایی‌زاده، جواد، (1385)، حقوق اداری (1)، تهران: نشر میزان.

رضویان، محمد­تقی، (1384)، تمرکززدایی در کشورهای در حال توسعه، تهران: نشر آسیان.

رضایی­زاده، ولی‌الله، ( 1377)، کلیات حقوق اداری، تهران: نشر دادگستر.

زاهدی، شمس‌السادات، (1387)، توسعه پایدار، تهران: انتشارات سمت.

شمس، عبدالحمید (1396)، «نظری بر سازماندهی حکمرانی محلی در ایران؛ چالش‌ها و راهکارهای حقوقی ـ اداری»، فصلنامه مطالعات میان رشته‌ای در علوم انسانی، دوره 9، شماره 2.

شریف‌زاده، فتاح؛ قلی‌پور، رحمت‌اله، (1382)، «حکمرانی خوب و نقش دولت»‌، فصلنامه فرهنگ مدیریت، سال اول، شماره 4.

طاهری، ابوالقاسم، (1372)، حکومت‌هایمحلیوعدمتمرکز، تهران: نشر قوس.

قراگوزلو، محمد، (1388)، نظریه انحطاط از منظر سعدی و ابن خلدون، سعدی شناسی، دفتر دوازدهم (به کوشش کورش کمالی سروستانی)، شیراز: مرکز سعدی‌شناسی.

قلی‌پور، رحمت‌الله،‌ (1387)، حکمرانی خوب و الگوی مناسب دولت، تهران: مرکز تحقیقات استراتژیک مجمع تشخیص مصلحت نظام.

 (1383)، «تحلیل و امکان‌سنجی حکم‌رانی خوب در ایران با تأکید بر نقش دولت»، فصلنامه دانش مدیریت، دوره هفدهم، شماره 5.

موثقی، احمد، (1388)، اقتصادسیاسیتوسعهوتوسعهنیافتگی‌، تهران:‌ انتشارات دانشگاه تهران.

مقیمی، سید‌محمد، (1386)، ادره امور حکومت محلی، مدیریت شوراها و شهرداری‌ها، چاپ دوم، تهران: انتشارات سمت.

(1382)، اداره امور حکومت‌های محلی، تهران: انتشارات سمت.

میدری، احمد، (1385)، «مقدمه‌ای بر نظریة حکمرانی خوب»، فصلنامه رفاه اجتماعی، سال 6، شمار 22.

میدری، احمد؛ خیرخواهان، جعفر، (1383)، حکمرانی خوب: بنیاد توسعه، تهران: مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی، دفتر بررسی‌های اقتصادی.

مرکز مطالعات و برنامه‌ریزی شهر تهران، (1372)، تمرکززداییگامی بهسویدموکراسویو توسعه، جلد اول، شهرداری تهران.

ﻧﺎدری، ﻣﺤﻤﺪﻣﻬﺪی، (1390)، «ﺣﮑﻤﺮاﻧﯽ ﺧﻮب؛ ﻣﻌﺮﻓﯽ و ﻧﻘﺪی اﺟﻤﺎﻟﯽ»، اسلام و پژوهش‌های مدیریتی، ﺳﺎل اول، ﺷﻤﺎره 1.

نبوی، مصطفی (1352)، تمرکزوعدمتمرکزاداریوسیاسیدرایران، تهران‌: انتشارات خواجه.

ویسی، هادی (1394)، مفاهیم و نظریه‌های جغرافیای سیاسی،  تهران: انتشارات سمت.

(1392)، درآمدی بر دولت محلی، تهران: انتشارات سمت.